Tilefni þessara skrifa er frumvarp sem lagt hefur verið fram á alþingi af þremur þingmönnum Samfylkingarinnar. Í frumvarpinu er lagt til að opnað verði fyrir inn- og útflutning á gæludýrum hafi dýrin fengið sk. gæludýravegabréf. Vegabréf sem þessi notar Evrópusambandið til að votta að dýrin hafi verið bólusett fyrir ákveðnum sjúkdómum. Sama kerfi notar Evrópusambandið varðandi flutning á lifandi dýrum, plöntum, útsæði, fræjum o.þ.h. Frumvarp þremenningana er því fyrsta skrefið í að opna landið fyrir slíkum innflutningi.

Fyrir eigendur gæludýra, hrossa, húsdýra, þá sem stunda skógrækt og akuryrkju og Íslendinga alla er þetta afar varasamt mál. Reynslan af því að treysta á plöntuvegabréf (sama fyrirkomulag er fyrir gæludýrin) er ekki góð. Á níunda áratugnum barst til Íslands frá ESB-landi svokallað hringrot í kartöflum sem allar götur síðan hefur verið að hrjá íslenska garðyrkju, þrátt fyrir að eftirlitskerfi ESB hefði gefið út áðurnefnt plöntuvegabréf. Evrópusambandið hefur lengi reynt að útrýma hringroti en án árangurs. Vegna hins evrópskættaða hringrots munu íslenskir kartöflubændur ekki fá leyfi til að flytja kartöflur til ESB-landanna meðan það finnst í kartöflum á Íslandi.

Tillaga þremenninganna ber að mínu viti vott um mikið ábyrgðaleysi gagnvart dýralífi á Íslandi þar sem við vitum að ýmsir sjúkdómar berast með dýrunum og tækjum og tólum sem notuð eru í tengslum við dýrahaldið. Skemmst er að minnast skæðrar hestapestar sem kostaði greinina um 2 milljarða króna skv. svari sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra við fyrirspurn Sigurðar Inga Jóhannssonar alþingismanns. Með því að opna landið fyrir flutningi gæludýra er hættu á hundaæði og fleiri sjúkdómum boðið heim en Ísland er eitt af 10 löndum í heiminum þar sem ekki finnst hundaæði.

Verðum að taka upp þeirra reglur
Eins og áður segir tel ég þetta vera fyrsta skrefið í að opna almennt fyrir flutninga á lifandi dýrum frá löndum Evrópusambandsins til Íslands. Fyrir skömmu átti ég þess kost að fylgjast með rýnifundi vegna umsóknar Íslands um aðild að Evrópusambandinu, um flutning á lifandi lífverum (plöntur, dýr o.þ.h.) til Íslands. Fulltrúi Íslands fór yfir mismun á regluverki Íslands og ESB varðandi plöntur og skýrði nauðsyn þess að landið héldi sérkennum sínum á því sviði, m.a. vegna þess að innan ESB er að finna lífverur sem eru hættulegar náttúru Íslands.

Í lok fundarins las forsvarsmaður hópsins upp ágæta samantekt á þeim fjölmörgu atriðum sem út af standa. Að þeirri yfirferð lokinni bað um orðið Wolf Martin Meyer, einn af fulltrúum ESB á fundinum. Við sem sátu fundinn tókum eftir afdráttarlausum orðum hans en hann sagði m.a.: "Við værum ekki orðin 27 (aðildarríkin) ef þetta snérist bara um dreifingu sjúkdóma, hvort ykkur tekst að ná markmiðum ykkar veit ég ekki." Síðan bætti hann við: "Þið þurfið að svara hvort þið getið tekið upp okkar reglur, ef ekki, þá getum við hætt þessu (viðræðum), þið getið ekki unnið eftir ykkar reglum, þið verðið að fara að okkar. Ég tel mig ekki hafa fengið svör við grundvallaratriðum."

Ég á erfitt með að trúa því að þeim sem annt er um plöntu- og dýralíf landsins hugnist að opna landið fyrir gæludýrum eða öðrum innflutningi lifandi dýra eða plantna. Ekki síst í ljósi þess sem Wolf Martin Meyer sagði: Þið verðið að taka upp okkar reglur.

Gunnar Bragi Sveinsson, þingmaður Framsóknarflokksins.